جمله ای در توجیه اعمال خلاف عرف و دین

"صراط" - وقتی قرآن کریم ملاک بهترین ملت‌ها را در طول تاریخ بیان می‌کند ملت و کشوری را بهترین ملت می‌داند که از سه ویژگی منحصر به فرد  برخوردار باشند :

1)امر به معروف 2)نهی از منکر 3)ایمان به خداوند


به گزارش سرویس جامعه صراط در روز های اخیر وقتی که بازیگر ایرانی سینمای هالیوود بدن خود را با جسارت تمام در برابر میلیون‌ها دوربین برهنه کرد و برخی مسائل دیگر که موجب رنجش خاطر بعضی افراد شد اتفاق افتاد جملاتی عجیب و غریب بر سر زبان‌ها ظهور و بروز کرد بعضی مخالف این حرکت‌ها و کارها بودند و برخی موافق این کار و در جواب هر انتقادی به این مسائل در نظرات و کامنت ها و نوشته‌ها و مقالات خود می‌گفتند :

1)این مسائل اصلا به شما ربطی نداره

2)هر کسی رو تو گور خودش میزارند

3)من اگر نیکم و گر بد تو برو خود را باش هر کسی آن درود عاقبت کار، که کشت.

و با به زبان آوردن این جملات می‌خواستند مهر صحت و درستی بر اعمال این افراد بزنند و از طرفی این جملات بهانه خوبی برای خودشان نیز باشد تا در مواقعی که دست به اشتباهی زدند که شرع و عرف آن‌ها را نمی‌پسندد این جمله های به ظاهر زیبا را به زبان بیاورند و خود را از هر گونه خطا و اشتباهی مبرا کنند .

آیا واقعا این جملات  درسته و هر کسی مسئول اعمال خودش در جامعه است و کارهای افراد  هیچ ربطی به یکدیگر  ندارد و هر کسی هر کاری دلش خواست می‌تواند انجام بدهد ؟

این عقیده خطرناکی است که قرآن کریم به شدت با آن به مبارزه برخواسته است و در آیات متعددی بی اعتنایی به رفتار و کردار افراد در جامعه را به عنوان یک معضل بزرگ هشدار داده است. هشداری که با رعایت نکردن آن زندگی بشریت در  لجن زار خسران و زیان غرق می‌شود و کاملا از بین می‌رود .

(وَ الْعَصْرِ .إِنَّ الْإِنْسانَ لَفی خُسْرٍ. إِلاَّ الَّذینَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ وَ تَواصَوْا بِالْحَقِّ وَ تَواصَوْا بِالصَّبْرِ : سوگند به عصرِ [غلبه حقّ بر باطل]، که واقعاً انسان دستخوشِ زیان است؛ مگر کسانی که گرویده و کارهای شایسته کرده و همدیگر را به حقّ سفارش و به شکیبایی توصیه کرده‌اند. »(عصر 1-3)

مضمون این آیات این است که اگر امر به معروف و نهی از منکر در جامعه نباشد و افراد یکدیگر را به حق و صبر توصیه و سفارش نکنند و در برابر رفتار یکدیگر کاملا بی توجه باشند همچنین خود نیز پندپذیر نباشند، این جامعه با ضرر و زیان‌های زیادی مواجه است و به فرموده  قرآن کریم در خسران به سر می‌برد  .

خسران و زیانی که جوامع غربی را به فکر فرو برده است تا با تمام تلاش و توان خود این زیان را از زندگی خود برطرف کنند و به همین خاطر به بررسی و جستجو برای یافتن راه حلی برای این معضل پرداختند و کتاب‌های متعددی در این زمینه نوشته شده که یکی از آن‌ها کتابی است با نام (اندیشه امر به معروف و نهی از منکر در اسلام).

داستان نوشتن این کتاب از آنجا آغاز شد که روزی در یکی از ایستگاه های مترو در آمریکا یک مرد، زنی را مورد اذیت و آزار قرار می‌دهد و در تمام این مدت که زن از مردم کمک می‌خواسته است همه با بی اعتنایی کامل از این صحنه عبور می‌کردند و حتی یک نفر هم به این زن کمک نکرده بود.

جامعه شناسان آمریکایی این مساله را یک معضل بزرگ در جامعه دانستند و دولت نیز بودجه ای را برای بررسی علت این اتفاق تصویب کردند. نویسنده کتاب که مایک کوک نام دارد می‌گوید در یکی از همایش‌ها، یک دانشمند مسلمان اندیشه ای را مطرح کرد که این اندیشه ایجاب می‌کند که افراد در جامعه نسبت به هم بی خیال نباشند و نوعی دغدغه عمومی را برای همه افراد در برابر کارهایشان در جامعه به وجود می‌آورد. و بعد از این اتفاق مایک کوک  نوشتن کتاب (اندیشه امر به معروف و نهی از منکر در اسلام) را آغاز می‌کند .

آری در منطق قرآن کریم اعضای یک جامعه مانند اعضای یک جامعه پیوند ناگسستنی با یکدیگر دارند و رفتار هر کسی می‌تواند بر جامعه تاثیر خاصی داشته باشد و به همین خاطر نسخه های طلایی قرآن در موارد زیادی افراد را از بی توجهی در مقابل اشتباهات دیگران منع و نهی کرده است و یکی از اسرار خوشبختی و سعادت جامعه را عدم بی تفاوتی در قبال اشتباهات دیگران می‌داند .

(وَ لْتَکُنْ مِنْکُمْ أُمَّةٌ یَدْعُونَ إِلَی الْخَیْرِ وَ یَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ یَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْکَرِ وَ أُولئِکَ هُمُ الْمُفْلِحُونَ : و باید از میان شما، گروهی، [مردم را] به نیکی دعوت کنند و به کار شایسته وادارند و از زشتی بازدارند، و آنان همان رستگارانند.)(آل‌عمران :  104)

و از طرفی

وقتی قرآن کریم ملاک بهترین ملت‌ها را در طول تاریخ بیان می‌کند ملت و کشوری را بهترین ملت می‌داند که از سه ویژگی منحصر به فرد  برخوردار باشند :

1) امر به معروف    2) نهی از منکر           3) ایمان به خداوند

(کُنْتُمْ خَیْرَ أُمَّةٍ أُخْرِجَتْ لِلنَّاسِ تَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ تَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْکَرِ وَ تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ لَوْ آمَنَ أَهْلُ الْکِتابِ لَکانَ خَیْراً لَهُمْ مِنْهُمُ الْمُؤْمِنُونَ وَ أَکْثَرُهُمُ الْفاسِقُونَ : شما بهترین امتی هستید که برای مردم پدیدار شده‌اید: به کار پسندیده فرمان می‌دهید، و از کار ناپسند بازمی‌دارید، و به خدا ایمان دارید. و اگر اهل کتاب ایمان آورده بودند قطعاً برایشان بهتر بود؛ برخی از آنان مؤمنند و[لی] بیش‌ترشان نافرمانند.( آل‌عمران: 110)

همچنین خداوند متعال بندگان ویژه و موفق و نیکوکار را کسانی می‌داند که در برابر رفتار دیگران در جامعه بی تفاوت نباشند و همه دست در دست هم دهند تا جامعه ای سالم و الگو و عاری از هر گونه خطا و اشتباه را برای خود بسازند و به راستی که زندگی در این جامعه چقدر لذت بخش است .

(یُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ الْیَوْمِ الْآخِرِ وَ یَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ وَ یَنْهَوْنَ عَنِ الْمُنْکَرِ وَ یُسارِعُونَ فِی الْخَیْراتِ وَ أُولئِکَ مِنَ الصَّالِحینَ: به خدا و روز قیامت ایمان دارند؛ و به کار پسندیده فرمان می‌دهند و از کار ناپسند بازمی‌دارند؛ و در کارهای نیک شتاب می‌کنند، و آنان از شایستگانند.)( آل‌عمران :  114)

امین ادریسی